Cyrkulację CWU warto zrobić przede wszystkim wtedy, gdy do często używanych kranów lub pryszniców prowadzą długie przewody i po odkręceniu baterii trzeba regularnie czekać kilkanaście sekund na ciepłą wodę. Znaczenie ma nie tylko wielkość domu, ale przede wszystkim rozmieszczenie punktów poboru, długość instalacji oraz częstotliwość korzystania z niej. W małym, zwartym budynku cyrkulacja może być zbędna, natomiast przy dwóch oddalonych łazienkach potrafi wyraźnie poprawić komfort i ograniczyć ilość wody spuszczanej do kanalizacji.
Najważniejszym argumentem za wykonaniem cyrkulacji jest regularne oczekiwanie na ciepłą wodę w często używanych punktach poboru. Po zamknięciu baterii woda pozostająca w przewodzie stopniowo stygnie. Przy kolejnym użyciu trzeba ją najpierw wypuścić, zanim z zasobnika dopłynie odpowiednio ciepła woda.
Jeżeli chcesz dokładniej poznać mechanizm całego układu, osobno opisaliśmy, jak działa cyrkulacja CWU. Przy podejmowaniu decyzji o jej wykonaniu ważniejsza jest jednak odpowiedź na pytanie, jak duży problem występuje bez cyrkulacji.
Rozwiązanie warto szczególnie rozważyć, gdy:
- łazienka, kuchnia lub inny często używany punkt znajduje się daleko od zasobnika,
- po odkręceniu baterii trzeba regularnie czekać kilkanaście sekund lub dłużej,
- przed pojawieniem się ciepłej wody za każdym razem do odpływu trafia kilka litrów wody,
- punkty poboru są rozmieszczone na różnych kondygnacjach lub w odległych częściach domu,
- z oddalonych kranów i pryszniców korzysta kilka osób wiele razy w ciągu dnia.
Cyrkulacja jest przede wszystkim rozwiązaniem zwiększającym komfort i ograniczającym niepotrzebne spuszczanie zimnej wody. Nie należy natomiast traktować jej jako automatycznego sposobu na zmniejszenie wszystkich kosztów przygotowania ciepłej wody.
Od jakiej odległości warto robić cyrkulację CWU?
Nie istnieje jedna odległość, po przekroczeniu której cyrkulacja CWU zawsze staje się konieczna. W praktyce problem zaczyna być zauważalny już przy kilku metrach przewodu między zasobnikiem a punktem poboru, a przy dłuższych trasach czas oczekiwania może wyraźnie wzrosnąć.
W poradnikach instalacyjnych często pojawia się orientacyjny przedział około 3-5 m, ale nie powinien być traktowany jako sztywna granica. Dwa domy z kranem oddalonym od zasobnika o podobną odległość mogą zachowywać się inaczej.
Na czas oczekiwania wpływają między innymi:
- rzeczywista długość przewodu, a nie odległość w linii prostej,
- średnica rur,
- sposób poprowadzenia instalacji,
- położenie zasobnika,
- temperatura wody pozostającej w przewodach,
- częstotliwość korzystania z danego punktu.
Dlatego zamiast kierować się wyłącznie liczbą metrów, lepiej sprawdzić, ile faktycznie czeka się na ciepłą wodę bez cyrkulacji.
Zmierz czas oczekiwania na ciepłą wodę
Prosty test można przeprowadzić bez żadnych specjalistycznych przyrządów. Wystarczy zrobić go po dłuższej przerwie w korzystaniu z instalacji, kiedy woda w przewodach zdąży ostygnąć.
Odkręć ciepłą wodę w najbardziej oddalonym, ale regularnie używanym punkcie i zmierz czas do momentu, kiedy jej temperatura stanie się komfortowa. Możesz również zebrać spuszczaną wodę do pojemnika, aby zobaczyć, jaka jej ilość trafia do odpływu podczas jednego oczekiwania.
Nie ma uniwersalnej zasady mówiącej, że przykładowo 10 czy 15 sekund automatycznie uzasadnia wykonanie cyrkulacji. Znaczenie ma połączenie czasu oczekiwania z częstotliwością występowania problemu.
Jeżeli kilka osób codziennie wielokrotnie czeka kilkanaście lub kilkadziesiąt sekund i za każdym razem spuszcza kilka litrów wody, argument za cyrkulacją jest znacznie silniejszy niż w przypadku sporadycznie używanego kranu w pomieszczeniu gospodarczym.
Czy cyrkulacja CWU ma sens w małym domu?
Cyrkulacja CWU w małym domu może mieć sens, ale sam metraż nie rozstrzyga o jej przydatności. Znacznie ważniejsze jest rozmieszczenie pomieszczeń i rzeczywista długość przewodów.
Jeżeli zasobnik znajduje się blisko kuchni i łazienki, instalacja jest zwarta, a ciepła woda pojawia się po kilku chwilach, dodatkowy obieg może nie przynieść odczuwalnej poprawy.
Inaczej wygląda sytuacja w niewielkim domu, w którym kotłownia znajduje się na jednym końcu budynku, a główna łazienka na drugim lub na wyższej kondygnacji. Trasa przewodu może być wtedy stosunkowo długa mimo niewielkiej powierzchni użytkowej.
Nie warto więc oceniać potrzeby cyrkulacji na podstawie liczby metrów kwadratowych domu. Lepszym kryterium jest czas, który rzeczywiście upływa od odkręcenia baterii do pojawienia się ciepłej wody.
Czy warto zrobić cyrkulację CWU przy dwóch łazienkach?
Dwie łazienki zwiększają prawdopodobieństwo, że cyrkulacja okaże się przydatna, ale sama liczba łazienek nie przesądza o decyzji.
Cyrkulacja CWU przy dwóch łazienkach ma szczególnie dużo sensu, gdy pomieszczenia znajdują się na różnych piętrach, w przeciwległych częściach domu albo jedna z łazienek jest wyraźnie oddalona od zasobnika. Jeżeli obie są codziennie intensywnie używane, skrócenie czasu oczekiwania będzie odczuwalne wiele razy w ciągu dnia.
Z drugiej strony dwie łazienki mogą znajdować się obok siebie i korzystać z krótkich odcinków instalacji poprowadzonych przy jednym pionie. Jeśli zasobnik jest blisko, ciepła woda może docierać do obu punktów bardzo szybko, a wykonanie cyrkulacji przyniesie niewielką korzyść.
| Sytuacja | Czy cyrkulacja zwykle ma sens? | Co ma największe znaczenie |
|---|---|---|
| Krótkie przewody i punkty blisko zasobnika | Raczej nie | Ciepła woda pojawia się szybko |
| Odległa, codziennie używana łazienka | Często tak | Długi czas oczekiwania i spuszczanie wody |
| Mały, zwarty dom | Niekoniecznie | Ważniejsza od metrażu jest długość przewodów |
| Dwie łazienki na różnych kondygnacjach | Często tak | Rozmieszczenie pomieszczeń i trasa instalacji |
| Odległy, rzadko używany kran | Niekoniecznie | Problem występuje sporadycznie |
| Gotowy dom wymagający dużej przebudowy | Wymaga indywidualnej oceny | Komfort trzeba zestawić z zakresem modernizacji |
Kiedy cyrkulacja ciepłej wody nie ma sensu?
Cyrkulacja ciepłej wody nie ma większego sensu wtedy, gdy problem oczekiwania na CWU praktycznie nie występuje. W zwartej instalacji dodatkowy obieg może skomplikować system, a poprawa komfortu będzie niewielka.
Z rozwiązania można zwykle zrezygnować, jeśli najczęściej używane baterie znajdują się blisko zasobnika i ciepła woda dociera do nich bardzo szybko. Podobnie wygląda sytuacja, gdy długi przewód prowadzi jedynie do kranu używanego sporadycznie, na przykład w pomieszczeniu gospodarczym.
Inaczej trzeba również oceniać wykonanie instalacji na etapie budowy, a inaczej dołożenie cyrkulacji w istniejącym domu. Jeżeli budynek jest już wykończony, zakres koniecznych prac może być na tyle duży, że poprawa komfortu nie uzasadni modernizacji.
Czy cyrkulacja CWU pozwala oszczędzać?
Cyrkulacja ogranicza ilość wody spuszczanej podczas oczekiwania na odpowiednią temperaturę. Szczególnie przy długich przewodach może to oznaczać zauważalnie mniej wody trafiającej bez potrzeby do kanalizacji.
Nie oznacza to jednak, że system zawsze obniża całkowite rachunki. Woda krążąca w przewodach oddaje ciepło do otoczenia, a pompa cyrkulacyjna potrzebuje energii do pracy. Rzeczywisty bilans zależy między innymi od długości instalacji, izolacji rur i sposobu użytkowania systemu.
Dlatego przed podjęciem decyzji dobrze uwzględnić także to, jak cyrkulacja wpływa na rachunki. Oszczędność wody oraz zużycie energii są dwoma różnymi elementami i nie powinny być ze sobą automatycznie utożsamiane.
Jak zdecydować, czy zrobić cyrkulację CWU?
Najlepszą decyzję można podjąć na podstawie rzeczywistego działania instalacji, a nie samego metrażu domu czy liczby łazienek.
Sprawdź przede wszystkim:
- gdzie znajduje się zasobnik względem najczęściej używanych punktów poboru,
- jak długa jest rzeczywista trasa przewodu do najdalszej łazienki lub kuchni,
- ile czasu czekasz na ciepłą wodę po dłuższej przerwie,
- ile wody trzeba w tym czasie spuścić,
- jak często taka sytuacja powtarza się w ciągu dnia,
- czy problem dotyczy głównych punktów poboru, czy jednego sporadycznie używanego kranu.
Jeżeli długie oczekiwanie występuje codziennie w często używanych punktach, cyrkulacja CWU zazwyczaj ma praktyczne uzasadnienie. Jeżeli przewody są krótkie, a ciepła woda dociera szybko, dodatkowy obieg może przynieść zbyt małą korzyść w stosunku do kosztu wykonania i dodatkowych strat ciepła.
