Płyty gipsowo-kartonowe najlepiej przechowywać poziomo, na równym i stabilnym podparciu, w suchym pomieszczeniu zabezpieczonym przed deszczem i wilgocią. Nie należy opierać całego stosu pionowo o ścianę ani pozostawiać płyt bezpośrednio na wilgotnej posadzce. Trzeba też zadbać o to, aby ciężar składowanych płyt nie przekraczał możliwości podłoża lub stropu.
Jak prawidłowo przechowywać płyty gipsowo-kartonowe?
Najbezpieczniejszym sposobem jest ułożenie płyt na płasko, najlepiej na fabrycznej palecie albo na równych, stabilnych podkładkach. Podparcie powinno zapobiegać wyginaniu arkuszy pod własnym ciężarem. Nie należy układać płyt na przypadkowych kawałkach drewna o różnej wysokości ani na nierównym podłożu.
Jeżeli płyty zostały dostarczone na palecie, zwykle warto pozostawić je na niej do czasu montażu, o ile paleta stoi stabilnie i znajduje się w odpowiednich warunkach. W przypadku układania na osobnych podkładkach należy stosować ich liczbę i rozstaw zgodny z zaleceniami producenta konkretnego rodzaju płyt. Nie ma jednej wartości, którą można bezpiecznie przyjąć dla każdego produktu.
Stos powinien znajdować się w miejscu, w którym jego krawędzie nie będą narażone na uderzenia podczas przenoszenia narzędzi, materiałów czy prowadzenia innych robót. Warto uwzględnić to już podczas przygotowania miejsca do składowania materiałów, aby później nie przenosić ciężkich płyt kilka razy.
| Sposób składowania | Ocena | Powód |
|---|---|---|
| Poziomo na równej palecie | Prawidłowy | Płyty mają stabilne i równomierne podparcie |
| Poziomo na odpowiednio rozmieszczonych podkładkach | Prawidłowy | Ogranicza ryzyko wyginania arkuszy |
| Pionowo, oparte o ścianę | Niewłaściwy do magazynowania | Płyty mogą się odkształcić lub uszkodzić |
| Bezpośrednio na wilgotnej posadzce | Niewłaściwy | Materiał może chłonąć wilgoć |
| Na otwartym placu budowy | Niewłaściwy jako stały sposób składowania | Płyty są narażone na wodę i warunki atmosferyczne |
Czy płyty gipsowe można trzymać pionowo?
Płyt gipsowo-kartonowych nie powinno się długotrwale przechowywać pionowo, opartych o ścianę. Duży arkusz podparty tylko w części może się z czasem wygiąć, a jego krawędzie i narożniki są bardziej narażone na uszkodzenia.
Trzeba przy tym odróżnić przechowywanie od przenoszenia. Pojedynczą płytę podczas transportu ręcznego często przenosi się w pozycji pionowej, ponieważ jest to wygodniejsze i ogranicza jej uginanie podczas przemieszczania. Po dostarczeniu na miejsce magazynowania należy ją jednak położyć poziomo na przygotowanym stosie.
Szczególnie ryzykowne jest opieranie kilku lub kilkunastu płyt pod niewielkim kątem o ścianę. Taki stos jest ciężki, może być niestabilny i utrudnia bezpieczne wyjmowanie pojedynczych arkuszy.
Jak zabezpieczyć płyty GK przed wilgocią?
Płyty powinny czekać na montaż w suchym, osłoniętym miejscu. Sam brak bezpośredniego deszczu nie wystarcza, jeśli podłoże jest wilgotne albo w pomieszczeniu występują przecieki, skraplanie pary wodnej lub duża wilgotność związana z prowadzonymi pracami.
Nie należy układać płyt bezpośrednio na betonowej posadzce, jeśli istnieje ryzyko jej zawilgocenia. Paleta lub odpowiednie podkładki oddzielają materiał od podłoża i zapewniają równomierne podparcie.
Jeżeli w pobliżu prowadzone są prace z użyciem wody, na przykład wykonywanie wylewek albo tynków, miejsce magazynowania warto wybrać tak, aby płyty nie zostały przypadkowo zachlapane. Zabezpieczenie przed kurzem może być przydatne, ale nie powinno prowadzić do zamknięcia wilgotnych płyt pod szczelną osłoną.
Podobnej ostrożności wymagają inne materiały wrażliwe na zawilgocenie. Osobnych zasad wymaga między innymi przechowywanie suchych zapraw w workach, dlatego nie należy traktować jednego sposobu magazynowania jako uniwersalnego dla całej dostawy budowlanej.
Co zrobić, jeśli płyty GK zostały zawilgocone?
Zawilgoconych płyt nie należy od razu montować. Trzeba pozostawić je do wyschnięcia w odpowiednich warunkach, ułożone na płasko i równomiernie podparte. Nie powinno się przyspieszać tego procesu w sposób mogący powodować miejscowe przegrzewanie lub nierównomierne wysychanie.
Po wyschnięciu warto obejrzeć powierzchnię, krawędzie i karton. Jeżeli płyta jest wyraźnie zdeformowana, rozwarstwiona, uszkodzona albo producent przewiduje inne wymagania dotyczące materiału po zawilgoceniu, należy kierować się jego dokumentacją. Sam fakt wyschnięcia powierzchni nie oznacza automatycznie, że każda wcześniej zamoczona płyta nadaje się do montażu.
Czy płyty GK mogą leżeć na dworze?
Otwartego placu budowy nie należy traktować jako właściwego miejsca do przechowywania płyt gipsowo-kartonowych. Materiał jest wtedy narażony nie tylko na bezpośredni deszcz, ale również na wilgoć z podłoża, wiatr, wahania temperatury i uszkodzenia mechaniczne.
Samo przykrycie stosu plandeką nie daje takich warunków jak suche pomieszczenie. Woda może dostać się pod osłonę od boków, a pod nieprawidłowo ułożonym przykryciem może pojawić się kondensacja. Jeżeli płyty czekają na montaż, należy możliwie szybko przenieść je pod dach i składować zgodnie z wymaganiami producenta.
Płyty przeznaczone do pomieszczeń o podwyższonej wilgotności również nie stają się przez to materiałem przeznaczonym do swobodnego magazynowania na deszczu. Podwyższona odporność użytkowa konkretnego rodzaju płyty nie zastępuje prawidłowych warunków przechowywania przed montażem.
Gdzie ustawić stos płyt na budowie?
Miejsce powinno być suche, równe, osłonięte i możliwie blisko pomieszczeń, w których płyty będą montowane. Trzeba jednak zostawić wystarczająco dużo przestrzeni, aby można było bezpiecznie podejść do stosu i zdejmować z niego pojedyncze arkusze.
Nie warto ustawiać płyt w głównym ciągu komunikacyjnym ani w miejscu, w którym będą regularnie przesuwane podczas kolejnych etapów prac. Każde dodatkowe przenoszenie zwiększa ryzyko ukruszenia narożników, uszkodzenia kartonu lub złamania arkusza.
Trzeba też sprawdzić, czy podłoże może przenieść ciężar całego stosu. Kilkadziesiąt dużych płyt może ważyć znacznie więcej, niż sugeruje masa pojedynczego arkusza.
Czy trzeba sprawdzić nośność stropu?
Tak, szczególnie jeśli cała paleta ma być ustawiona na kondygnacji zamiast na gruncie. Nie można podać uniwersalnej liczby płyt, którą zawsze można bezpiecznie składować w jednym miejscu, ponieważ zależy to zarówno od masy konkretnych płyt, jak i od konstrukcji budynku.
Przed ustawieniem dużej dostawy na stropie należy znać jej przybliżoną masę i upewnić się, że wybrane miejsce jest do tego odpowiednie. W razie wątpliwości nie należy samodzielnie zakładać dopuszczalnego obciążenia konstrukcji.
Jakich błędów unikać przy przechowywaniu płyt GK?
Najczęstsze problemy wynikają nie z samego czasu magazynowania, ale z niewłaściwej pozycji płyt, wilgoci i przypadkowych uszkodzeń podczas innych robót. W praktyce należy przede wszystkim unikać:
- opierania całego stosu pionowo o ścianę,
- układania płyt bezpośrednio na wilgotnym podłożu,
- stosowania nierównych lub niestabilnych podpór,
- pozostawiania płyt na deszczu albo na otwartym placu,
- montowania arkuszy, które nadal są zawilgocone,
- chodzenia po stosie lub odkładania na nim ciężkich przedmiotów,
- ustawiania dostawy w miejscu narażonym na częste uderzenia,
- magazynowania dużej liczby płyt na stropie bez uwzględnienia ich łącznej masy.
Prawidłowo przygotowane miejsce pozwala utrzymać płyty płaskie, suche i nieuszkodzone do chwili montażu. Najważniejsze są trzy zasady: składowanie poziomo, równomierne podparcie i skuteczna ochrona przed wilgocią.
